Прапаную вашай увазе новы артыкул з №4 газэты “Ведамасці”, што выдаецца Гродзенскім рухам “За Свабоду!”

Маргарыта Царан будзе вымушаная плаціць за вучобу ва універсітэце, які падставіў яе пад крымінальны артыкул, – у новым нумары гродзенскай незалежнай газеты “Ведамасці” распавядаюць пра далейшы лёс гарадзенскай студэнткі.

“..Грибы. Мухомор высушить, измельчить – под язык…
… Экстази даёт большую порцию физической и психической энергии, чувство радости… употреблять можно через нос, в виде раствора “по вене” – сильнее…
…Коноплю можно высушить и выкурить. Нет никакой зависимости…
…Наркоманы – философы…”

Гэта – ўрыўкі з канспектаў студэнтаў псіхалагічнага факультэта Гродзенскага дзяржуніверсітэта імя Я. Купалы (ГрДУ). Такім быў змест лекцый па “Асновах права” выкладчыка Андрэя Здасюка. Акрамя адкрытай прапаганды наркотыкаў, Здасюк займаўся іх продажам. Ядной з яго ахвяраў стала студэнтка-першакурсніца псіхалагічнага факультэта Маргарыта Царан, якая за куплю 0,28 грам марыхуаны атрымала 4 гады зняволення. Выкладчыку-драгдылеру следчыя дазволілі збегчы ад пакарання.

Нагадаем, у сакавіку студэнтку Маргарыту Царан асудзілі за набыццё марыхуаны. Наркотык яна купіла па просьбе знаёмага, Андрэя Кіселя, у свайго выкладчыка Здасюка. Калі прынесла Кіселю, яе ўжо чакалі міліцыянты. Дзеўчына правяла агулам 5 месяцаў ў калоніі, да верасня, пакуль прэзыдыюм Гарадзенскага абласнога суда не змяніў прысуд на больш мяккі – 3 гады ўмоўна.

На жыўца

Андрэй Кісель быў завербаваны міліцыяй. Злапаны за ўжыванне марыхуаны, хлопец меў “’заданне” – знайсці чалавека, які змог бы купіць наркотык у выкладчыка Здасюка. Маргарыта стала такой “нажыўкай”. У якасці “ўзнагароды за супрацоўніцтва” Кіселю пазней далі ўмоўны тэрмін.

На першым і адзіным допыце адразу пасля затрымання выкладчык Андрэй Здасюк прызнаўся ў продажы марыхуаны і Маргарыце. і іншым маладым людзям, нават школьнікам. Але следчы прыняў рашэнне адпусціць выкладчыка пад падпіску аб нявыезде.
Маці Маргарыты, Валянціна Царан, якая выступала абаронцай дачкі ў гэтай справе, мяркуе, што следчы так зрабіў, бо драгдылер насамрэч супрацоўнічаў са спецслужбамі:

“Звычайнага чалавека не адпусцілі б! Ён прызнаўся ў факце неаднаразовага продажу наркотыкаў нават дзецям – Здасюку пагражала да 10 гадоў зняволення”, – лічыць Валянціна Царан.

У пракуратуры “Ведамасцям” патлумачылі дзеянні следчага так: “Проста няма сэнсу арыштоўваць і карміць за дзяржаўны кошт розных “наркаманаў” на час следства”.

Альма-мачыха
Ад моманту інцыдэнта Універсітэт не зрабіў нічога, каб гісторыя Маргарыты Царан не паўтарылася з іншымі студэнтамі.
Калі распачалася крымінальная справа супраць Маргарыты, афіцыйна ГрДУ не толькі не паспрабаваў абараніць сваю студэнтку – адміністрацыя паспяшалася ціха пазбавіцца дзеўчыны.

“ Яны пачалі вінаваціць толькі мяне. Маўляў: “Вы дарослы чалавек і павінны былі думаць галавой, што робіце”, – узгадвае Маргарыта. “У дэканаце трэсліся за свае месцы. Выкладчык знік, а дачку папрасілі напісаць заяву па асабістаму жаданню, каб толькі ўсё было ціха і мірна: няма ні студэнта ні выкладчыка”, – распавядае Валянціна Царан.

Маці доўгі час спрабавала дамагчыся сустрэчы з рэктарам:

“Мяне не пускалі нават у прыёмную. Пытаю: “Чаму?” Адказваюць: “Бо тут ёсць слова “наркотыкі”.

Выкладчык, афіцыйная асоба, распаўсюджваў наркотыкі адкрыта, дыктуючы прайс падчас лекцый, ледзь не ад імя Універсітэта – але ў ГрДУ гэты факт не стаў нагодай хоць бы для простага “абмеркавання ў калектыве”. Ніхто з арганізатараў вучэбнага і выхаваўчага працэсу не быў пакараны нават вымовай. Тым больш ніякіх наступстваў не было і для кіраўніцтва адукацыйнай і ідэалагічнай “вертыкаляў” горада і вобласці.

Дэкан юрфаку Марыя Жук, дзе працаваў выкладчык, баіцца размаўляць на тэму Здасюка:

“Мне не зразумела як выкладчык мог дапусціць такое, тым больш выкладчык права…”

Спадарыня Жук узгадала, што перш чым стаць аспірантам і выкладчыкам, Здасюк “быў адным з найлепшых студэнтаў”.

Супрацоўніца кафедры “Дзяржаўнага працоўнага і сельскагаспадарчага права” юрыдычнага факультэту цвёрда запэўнівае “Ведамасці”:

”Здасюк быў добрым выкладчыкам, бо ў нас дрэнных няма”.

Варта адзначыць, што рэктар ГрДУ Яўген Роўба аказаўся адзіным чалавекам з адміністрацыі Універсітэта, хто, хоць і прыватна, але папрасіў прабачэння ў Маргарыты Царан. “За ўсіх” – але ўжо пасля таго, як дзеўчына выйшла з 5-месячнага заключэння.

Пасля калоніі

“ За тое, што я мылася часцей чым адзін раз на тыдзень, мяне пастаянна каралі пазачарговай прыборкай туалетаў”, – узгадвае дзеўчына эпізоды са свайго жыцця ў калоніі. У яе рэзка пахіснулася здароўе.

Цяпер Маргарыта рыхтуецца зноў аднаўляцца на вучобу ва Універсітэце. Але ўсе хадайніцтвы пра бюджэтную форму навучання адміністрацыя ГрДУ адхіліла. Дзеўчыне прапанавалі аднавіцца на платнае аддзяленне.

// Ведамасці

Дарэчы, дармовая падпіска на электронную ці паштовую версію газеты “Ведамасці” магчыма па адрасе: zasvabodu.hrodna@gmail.com